6 xu hướng tâm lý bạn sẽ trải nghiệm khi giao dịch tiền kỹ thuật số

Ngày: 22/01/2018 lúc 16:39PM

Nhận thức được những “bẫy cảm xúc” của đám đông tác động đến thị trường có thể giúp bạn bảo vệ khoản đầu tư của mình hoặc thậm chí là kiếm tiền với chúng.Cryptocurrency – tiền kỹ thuật số là một thứ của tương lai, do đó chỉ có một lượng nhỏ người dân trên thế giới sử dụng nó và một lượng nhỏ hơn nữa thực sự hiểu về nó, một lĩnh vực đòi hỏi phải có kiến thức về kỹ thuật.

Thậm chí, thị trường này còn thất thường hơn cả chứng khoán. Nó luôn tạo ra những đỉnh mới rồi sau đó lại sụp đổ và điều này lặp đi lặp lại gần như hàng tuần. Thêm vào đó, đây là một công nghệ mới mà chỉ có những người am hiểu mới nắm bắt được. Để đối phó với tình hình này, nhiều người mới tham gia đã sử dụng phương pháp giải quyết vấn đề bằng đánh giá kinh nghiệm đã qua và tìm đến giải pháp bằng việc làm thử và rút ra sai lầm (quá trình này được gọi với thuật ngữ “heuristics”). Một số người còn “đi tắt” bằng cách nghe theo và làm theo  quyết định của người khác.

Tuy nhiên, nếu quá phụ thuộc vào những yếu tố trên, bạn có thể sẽ gặp rắc rối. Và để giúp ngăn chặn điều này xảy ra, tôi sẽ đưa ra những xu hướng nhận thức phổ biến nhất mà các nhà đầu tư dễ bị ảnh hưởng.

SỰ HỒ HỞI PHI LÝ

Rất ít người có thể chống lại sự thôi thúc tham gia vào thị trường tiền kỹ thuật số khi nghe về nó, ngay cả sau khi xem xét những thiệt hại tiềm ẩn của nó.

Vậy tại sao nó lại hấp dẫn với nhiều người đến vây? Như Kahneman từng nói rằng, chúng ta hầu hết không lý trí như chúng ta nghĩ. Sự lựa chọn của chúng ta thường được thúc đẩy bởi tính phi lý trí, quá trình “heuristics” (như đã đề cập bên trên) và cảm xúc. Những điều này có thể giúp ích cho cuộc sống hàng ngày của chúng ta ở một số khía cạnh nào đó, nhưng đối với việc kinh doanh tiền kỹ  thuật số thì không hề.

Việc  kinh doanh trong thị trường này thường bắt đầu bởi một lời hứa hẹn, có thể bởi một người bạn đồng nghiệp, rằng “hãy đặt tiền của bạn ở đâu đó, và xem xem làm thế nào nó tăng gấp đôi hoặc gấp ba” và nhiều người hồ hởi rằng, việc kiếm tiền sẽ “dễ như vắt chanh”. Tuy nhiên, cách  tốt nhất để bắt đầu thị trường này đó là hãy chuẩn bị tinh thần và nhìn vào các yếu tố và xu hướng tâm lý hiện đang có mặt trên thị trường.

>>> Gợi ý: Tiền kỹ thuật số đang là danh mục đầu tư sôi động và mang lại hiệu suất lợi nhuận cao nhất hiện nay. Những chuyên gia của chúng tôi đang phân tích và thẩm định nhiều Altcoins và các dự án ICO khác đầy tiềm năng. Hãy tham gia Group Facebook cùng chúng tôi để tìm hiểu và thảo luận

1.   Tất cả mọi người đều đang làm điều này! (lý thuyết bằng chứng xã hội Social Proof)

 Bạn nhận thấy rằng ngày càng có  nhiều người tham gia và đầu tư vào thị trường này. Bạn vẫn cần phải nghiên cứu trước khi cân nhắc có nên tham gia hay không nhưng nếu có quá nhiều người sẵn lòng bỏ tiền của họ vào đây, thì đó phải là một thứ gì đó đáng để thử chứ nhỉ?

Tại sao? Vâng, khi chúng ta không chắc chắn về những gì chúng ta cần phải lựa chọn, chúng ta thường nhìn vào những người khác để có định hướng về hành vi. Nhìn vào những gì mà đa số đang làm để đưa ra  quyết định cho sự lựa chọn của mình là một dạng “heuristic” được gọi là “bằng chứng xã hội” (Social Proof). Và nó thường  được các thương gia khai thác thông qua Shilling. Shilling là hiện tượng xảy ra khi  các thương nhân làm cho một sản phẩm trở nên được quan tâm, và có vẻ như nhiều người sẽ đầu tư vào nó để kích cầu.

Bởi vì công nghệ của tiền kỹ  thuật số rất phức tạp, và nhiều người không hiểu đầy đủ về nó. Do đó, họ sẽ tìm kiếm các tín hiệu khác để đưa ra quyết định. Một trong số  đó là xem có bao nhiêu người khác cũng đang đầu tư vào một dự án nhất định. Đây còn được gọi là “tâm lý bầy đàn”.

2.   Chỉ cần nói cho tôi biết tôi phải làm gì (xu hướng Uỷ quyền – Authority)

 Ban đầu, có thể bạn không có nhiều kiến thức về lĩnh vực này. Để đối phó với tình trạng này, bạn sẽ có khuynh hướng đi theo một người nào đó, hoặc là hành động giống như họ, những người đã kiếm được rất nhiều tiền trong các giao dịch tiền kỹ thuật số.

Trong mắt bạn, họ sẽ được nhìn nhận như những người có thẩm quyền. Thói quen này đã được hình thành từ  nhỏ, khi chúng ta học cách nghiêm túc xem xét những nhân vật có “thẩm quyền” trong  cuộc sống và cư xử theo cách chúng ta được dạy bảo. Tuy nhiên, một điều quan trọng cần nhớ là, ngay cả những nhân vật có “thẩm quyền” cũng khong thể luôn luôn đúng, đặc biệt là trong một thị trường bất ổn và những công nghệ mới, những thứ khó hiểu mới luôn được cập nhật hàng ngày.

3.   Đừng bận tâm, dù sao mọi thứ là quá trễ rồi (tính ì hay còn gọi là quán tính không hành động – Inaction inertia)

 Inact  inertia – là thuật ngữ dùng để diễn tả việc một người sau khi đã bỏ lỡ một cơ hội, thì họ sẽ tiếp tục trạng thái không hành động của mình và không  sẵn sàng cho những cơ hội khác. Hiện tượng này giống như một người vừa bỏ lỡ cơ hội mua một món hàng giảm giá, với giá chiết khẩu rất hời, họ sẽ không muốn mua món đó nữa sau khi bỏ lỡ giảm giá. Chiết khẩu đã làm giảm giá trị cảm nhận của họ về sản phẩm. Và sự kỳ vọng về giá trị sản phẩm đã bị đặt ở mức thấp hơn.

 Điều này cũng xảy ra ở thị trường tiền kỹ thuật số, khi bạn nghe một người nói rằng họ đã mua đồng tiền này ở mức giá chỉ bằng 10% mức giá hiện tại, một suy nghĩ  phổ biến của mọi người đó là: có lẽ mọi thứ đã quá muộn khi mua ở thời điểm này. Tuy nhiên, trong thị trường này, lần  đầu bạn nghe về đồng tiền đó, giá của nó có thể tăng lên 90%, hôm nay là 120% và ngày mai sẽ ở mức 290%. Hiện tượng này xảy ra có nghĩa là “tính ì” của các nhà đầu tư đã  bị phá bỏ bởi một xu hướng tâm lý khác, cái gọi là FOMO!

4.   Ồ, chờ đã, nó vẫn đang tăng lên (Hiệu ứng “nỗi sợ bỏ lỡ cơ hội” – FOMO)

Có lẽ hiệu ứng tâm lý rõ ràng nhất khiến cho mọi người vui mừng và đầu tư đó là FOMO,  hay còn được gọi là tâm lý “sợ bỏ lỡ cơ hội”. Các nhà đầu tư Crypto hầu như không ngại ngần khi nói với người khác rằng họ đã kiếm được bao nhiêu kể từ khi bắt đầu đầu tư. Và bạn có thể nghe họ nhắc đến chúng sa sả trên các phương tiện truyền thông, tại nơi làm việc hoặc bất kỳ cuộc tụ họp xã hội nào. Nó đang tiếp tục tăng, bạn đã bỏ lỡ một chiến thằng lớn và bạn sẽ cảm thấy thật ngu ngốc nếu không tham gia ngay vào thị trường này.

Mọi người đang rất say mê, và dường như có một tên lửa đang lao tới mặt trăng nhưng bạn vẫn cần phải nhanh chóng lấy vé. Thật không may, vào thời điểm bạn trải nghiệm cảm giá này của FOMO, chiếc tên lửa có thể đã rời khỏi nhà ga và bạn sẽ phải đầu tư vào một cái gì đó ở tại một thời điểm tồi tệ nhất, và rủi ro nhất.

5.   “Tôi sẽ ổn thôi” (xu hướng  “củng cố” - Confirmation Bias)

Một yếu tố nguy hiểm khác  đó là xu hướng “củng cố” hoặc làm “tiêm nhiễm” sâu thêm vào một thói quen hoặc một quyết định. Đây là khuynh hướng xảy ra khi con người tìm kiếm những thông tin mang tính ủng hộ và củng cố thêm cho niềm tin và niềm hi vọng của họ.

Hãy tưởng tượng bạn đã đặt một số tiền vào một dự án sau thời điểm FOMO của bạn. Có nhiều tin đồn xung quanh dự án này, cả tích cực lẫn tiêu cực. Trong trường hợp này, bạn có thể sẽ  xem xét và đồng tình với những ý kiến tích cực để xác nhận rằng bạn đã đưa ra quyết định đúng. Ví dụ đưaa ra các phân tích kỹ thuật, các bản biểu đồ để giữ vững lý thuyết và suy nghĩ của bạn. Tại sao bạn lại quyết định đầu tư vào dự án này? Nó phải tốt chứ. Hãy nhìn tất cả những nhà đầu tư khác xem (Bằng chứng xã hội), thậm chí có rất nhiều người đã kiếm được nhiều tiền trước đó (Uỷ Quyền),  và nó đã tăng liên tục trong vài giờ qua, tôi không thể bỏ lỡ cơ hội này (FOMO)! Đây là một diễn biến tâm lý thường thấy của những người  mới trong lĩnh vực này!

6.   Hiệu ứng “truyền thông thổi phồng” , vòng xoáy sợ hãi, không chắc chắn và nghi ngờ (FUD)/ lý thuyết sóng của Elliot

Năm 1938, một kế toán, Ralph Nelson Elliott đã nhận thấy rằng khi nói đến đầu tư, có nhiều đặc điểm có thể dự đoán được trong hành vi của đám đông. Elliot nhận thấy rằng có những thời điểm mà sự lạc quan và bi quan của tập thể được tái diễn theo sóng.

Lý thuyết này  giải thích một phần rằng “Social Proof –  bằng chứng xã hội” là yếu tố thúc đẩy các sóng và nhờ đó có thể dự đoán được hành vi. Rất khó khăn để một cá nhân có thể chống lại sự hấp dẫn của quyền lực xã hội, hay còn gọi là quyền lực từ đám đông, nhưng nếu muốn thành công họ cần chống lại sự thôi thúc và tự mở đường cho mình chứ không chỉ đơn thuần là quyết định theo đám đông.

Như Warren Buffet đã chỉ ra: “Hãy sợ hãi khi những người khác tham lam và chỉ tham lam khi người khác sợ hãi”. Những người có thể làm được điều này sẽ có cơ hội kiếm được tiền nhiều hơn trong một thị trường đầy cảm xúc như thị trường tiền kỹ thuật số.

Những thứ đi lên, có nghĩa là nó sẽ phải đi xuống. Vì vậy, thực tế là dù một đồng coin đang tăng vù vù không có nghĩa là nó sẽ tiếp tục tăng như vậy mãi. Trong thực tế, rất có thể là nó sẽ đi xuống nhanh không kém gì lúc đi lên, nhưng nếu thực sự là một dự án  tốt thì cũng không sao, nó sẽ lại trở lại.

Thật không may là chu kỳ của HYPE (sự thổi phồng quá mức của truyền thông đối với một số dự án), HOPE (hi vọng), và Despair (Tuyệt vọng) là điều không thể tránh khỏi.

Trong khi đó đối với xu hướng FUD (sợ hãi-không chắc chắn-nghi ngờ), con người thường có xu hướng tập trung vào những tổn thất hơn là những gì đạt được. Cảm giác thỏa mãn khi kiếm được 10 USD không bao giờ mạnh mẽ bằng cảm giác thất vọng khi bị mất đi cũng chỉ… 10 USD! Và nhiều người luôn hướng đến việc  tránh thiệt hại hơn là tìm kiếm lợi ích. Cảm giác lo sợ mất mát không hẳn đã là điều xấu nếu bạn đang ở giai đoạn nghiên cứu một đồng coin, xem thử nó có lừa đảo không, có nên đầu tư vào nó không; hoặc trong giai đoạn bạn đã đầu tư và vẫn có thể bán nó ra với một mức lãi nào đó.

Còn nếu nỗi sợ hãi chỉ dựa vào tâm lý đám đông và trong trường hợp bạn đã hoặc đang lỗ rồi thì cách tốt nhất là giữ bình tĩnh, hạ nhiệt cái đầu nóng của mình và loạt nó ra khỏi đầu.

Trên đây là một số xu hướng tâm lý mà các nhà đầu tư tiền kỹ thuật số có thể gặp phải. Tôi nghĩ đây là điều quan trọng và cần biết trước khi bắt đầu giao dịch. Biết được những xu hướng tâm lý này, không có nghĩa là bạn sẽ được an toàn, nhưng bạn sẽ nhận thức thị trường rõ hơn và điều này giúp bạn  bảo vệ khoản tiền của mình và trở thành một thương nhân thông thái hơn.

Theo nhà tâm lý học và phân tích hành vi khách hàng Patrick Oberstadt, medium.com


Lizzie Tran (BCA)
BÌNH LUẬN
Tin cùng chuyên mục